कर्णपुरा

औरंगाबाद शहराची स्थापना 1610 मध्ये मुर्तुजा निजाम शाह द्वितीयचे पंतप्रधान मलिक अंबर यांनी खडकी नावाच्या गावाच्या जागेवर केली.

1653 मध्ये दिल्लीचा बादशहा शाहजहांचा मुलगा राजकुमार औरंगजेब याची दख्खनचा व्हाईसरॉय म्हणून नेमणूक झाली. औरंगजेब 1658 मध्ये सम्राट झाला. पासून 1707 मध्ये त्याच्या मृत्यूपर्यंत तो दख्खनमध्ये होता. दक्षिणेतील त्यांचा बराचसा वेळ औरंगाबादमध्ये गेला. औरंगजेबासह अनेक राजपूत राजकुमार उत्तरेकडून त्याचे मित्र म्हणून आले. अशा राजपुत्रांना ‘राजस’ असे संबोधले जात असे. हे राजा औरंगाबादच्या आसपास 'पुरस' नावाच्या छोट्या छावण्यांमध्ये स्थायिक झाले. यातील एक नाव करणसिंग, बिकानेर (राजस्थान) चा राजा होता. त्याने समूळगडाच्या लढाईत औरंगजेबाला १९५८सिंहासनाला जोडण्यासाठी पाठिंबा दिला. त्याच्या कृतीने प्रभावित होऊन औरंगजेबाने त्याला तीन गावे दिली. त्याने त्यांना कर्णपुरा, पदमपुरा आणि केसरसिंगपुरा असे नाव दिले. राजस्थानचा बिकानेर येथील राजा कर्णसिंग १८३५मध्ये शहरात वास्तव्यासाठी आले होते. छावणी परिसरातील कर्णपुरा येथे त्याचे वास्तव्य होते. राजा कर्णसिंग राजस्थान येथील कर्णिका मातेचे भक्त होते. या ठिकाणी देखील कर्णिका मातेचे मंदिर बांधायचे त्याने ठरवले. त्यानंतर या मंदिराची उभारणी करण्यात आली. राजस्थानी शैलीने हे मंदिर उभारण्यात येते. कालांतराने १९८२मध्ये या मंदिराचा जिर्णोद्धार करण्यात आला. कर्णसिंग यांचे या परिसरात २० ते २५ वर्षे वास्तव्य होते. त्यानंतर येथील दानवे कुटुंबाकडे या मंदिराचे पुजारी म्हणून जबाबदारी सोपवण्यात आली. छावणी परिसरातील कर्णपुरा देवी पंचक्रोशीत प्रसिद्ध आहे. शहराची ग्रामदेवता म्हणून कर्णिका माता देवीची ओळख आहे. नवरात्रोत्सवात या मंदिरात लाखो भाविकांची दर्शनासाठी गर्दी करत असतात. छावणी परिसरातील कर्णपुरा देवी पंचक्रोशीत प्रसिद्ध आहे. शहराची ग्रामदेवता म्हणून कर्णिका माता देवीची ओळख आहे. नवरात्रोत्सवात या मंदिरात लाखो भाविकांची दर्शनासाठी गर्दी होते. राजस्थानातून आलेल्या कर्णसिंग राजाने या मंदिराची उभारणी केली. दानवे कुटुंबांची सातवी पिढी या मंदिराचे पुजारी म्हणून काम पाहत आहे.